Tại sao ngựa lại ngủ đứng?

Ngựa vằn là những loài thuộc phân chi Hippotigris và Dolichohippus, nổi bật với những vằn trắng và đen xen kẽ. Chúng là loài động vật sống theo bầy đàn. Không giống như các loài có quan hệ gần gũi như ngựa và lừa, ngựa vằn không được thuần hóa. Ngựa vằn đồng bằng có kích thước trung bình, cơ thể săn chắc và các chân tương đối ngắn. Ngựa vằn trưởng thành cao khoảng 1,4 mét tính từ vai trở xuống, dài khoảng 2,3 m, và trọng lượng khoảng 230 kg.

Giống như các loài ngựa vằn khác, chúng có các vằn màu đen và trắng đậm màu và không có bất kỳ 2 cá thể nào nhìn tương tự nhau. Hiện nay, người ta công nhận chúng có ba phân loài, cộng với hai phân loài khác đã tuyệt chủng. Tất cả đều có các vằn theo chiều đứng ở phần phía trước của cơ thể, có xu hướng trở thành nằm ngang ở phần phía sau cơ thể. Ngựa vằn núi Hartmann có nguồn gốc ở vùng Namibia và người ta tìm thấy chúng trong các khu vực miền núi hay đồi có khí hậu khô cằn và nhiềuđá. Thức ăn của chúng là cỏ, vỏ, rễ và lá cây, quả.

Trong sinh học nói chung chỉ có thể trả lời câu hỏi thế nào? Còn câu hỏi tại sao thì không ai trả lời được đâu. Nói chung màu săc của động vật thường để thích nghi với môi trường sống và tránh sự chú ý của kẻ thù.

Việc ngựa có thói quen ngủ đứng đơn giản vì nó không cảm thấy thoải mái khi ngủ nằm. Ngựa thường có lưng thẳng, nếu ngủ nằm nó không thể đứng nhanh lên được. Hơn nữa, nếu có bị loài thú khác tấn công ngủ đứng sẽ giúp nó thoát thân nhanh hơn. Thật ra thì ngựa có thể ngủ cả hai tư thế đứng và nằm. Khi ngủ đứng, ngựa sử dụng một cấu trúc trong xương chân trước gọi là "stay apparatus", mấu xương này có chức năng chốt các khớp chân giúp ngựa thư giãn cơ khi ngủ. Ngựa cần ngủ chỉ từ 2 đến 3 giờ và giấc ngủ có thể phân khúc thành nhiều giai đoạn ngắn (~15 phút/lần). Bản năng này xuất phát từ nguồn gốc hoang dã giúp ngựa luôn kịp thời chạy thoát khỏi thú săn mồi.  

Theo GS.TS Nguyễn Lân Dũng - Nông Nghiệp

ĐIỀU TRỊ BỆNH CỘT SỐNG - THẦN KINH THEO PHƯƠNG PHÁP DIỆN CHẨN NHẬN TẶNG VÀ MUA QUẦN ÁO CŨ Gọi cho chúng tôi 0902233317

Tại sao khi ngáp lại hay chảy nước mắt

Ngáp là hiện tượng không lạ lùng gì của con người. Khi ngáp, mắt khép lại thành một đường khe, mồm mở rất to, cơ thể ngả về phía sau, phát ra một tràng âm thanh trầm sâu, đồng thời theo đó là động tác vặn lưng. Lúc này bạn có thể thấy những người ngáp đã chảy nước mắt.

Tại sao khi vừa ngáp lại chảy nước mắt? Chúng ta thử tìm hiểu xem là chảy nước mắt như thế nào. Ở trong vành mắt của phần trên bên ngoài mỗi mắt cớ một tuyến lệ. Nước mắt được tiết ra từ đây. 

Ngoài lúc ngủ ra, lúc nào tuyến lệ cũng tiết ra nước mắt, bình thường mọi người không cảm thấy mình chảy nước mắt là bởi vì cơ thể mỗi người có một ''thiết bị'' để thu thập và bài tiết nước mắt. Trong góc mí mắt trên và dưới của mỗi mắt có lỗ nhỏ gọi là điểm nước mắt, nước mắt từ đây chảy ra theo đường nhỏ, đi vào thì chảy vào túi lệ. Đầu dưới của túi lệ là ống nước mũi, mà ống nước mũi thông với khoang mũi, do đó bình thường nước mắt được tiết ra, cuối cùng nước mũi theo đó mà chảy ra.

Từ điểm nước mắt đến ống nước mũi gọi chung là tuyến lệ, đây là con đường phải qua của việc thu thập và bài tiết nước mắt.

Khi chúng ta ngáp, thường mở rộng mồm, một làn thể khí được đi ra từ trong mồm, lúc này áp lực từ trong khoang miệng rất cao, áp lực từ trong khoang mũi cũng như vậy mà tăng cao, nước mắt ở trong tuyến lệ tạm thời bị cản trở, chảy ra theo đường vành mắt.

Ngoài ngáp ra thì còn có hắt hơi, ho, nôn cũng có thể dẫn đến làm cho áp lực của khoang mũi cao và làm cho nước mắt chảy giàn giụa.

ĐIỀU TRỊ BỆNH CỘT SỐNG - THẦN KINH THEO PHƯƠNG PHÁP DIỆN CHẨN NHẬN TẶNG VÀ MUA QUẦN ÁO CŨ Gọi cho chúng tôi 0902233317

Vì sao 4 mùa trong năm lại không dài bằng nhau?

Mỗi mùa trong năm không phải tròn trịa bằng số ngày một năm chia cho 4, mà được căn theo thời tiết phục vụ nhà nông. Vì thế, nó chẳng liên quan gì đến phép chia đều.

Mùa xuân bắt đầu từ ngày Xuân phân (23/1) đến Hạ chí (21/6) tức là khoảng 92 ngày 19 giờ. Mùa hè bắt đầu từ Hạ chí đến Thu phân (23/9) dài khoảng 93 ngày 15 giờ. Mùa thu kéo dài từ Thu phân tới Đông chí (22/12) dài khoảng 89 ngày 19 giờ. Mùa đông từ Đông chí tới Xuân phân chỉ dài có 89 ngày.

Như vậy mùa hè dài hơn mùa đông những 4 ngày 15 tiếng. Vấn đề ngắn dài này hoàn toàn liên quan đến khoảng cách giữa trái đất với mặt trời ở mỗi thời điểm xa hay gần.

Ta biết rằng trái đất quay xung quanh mặt trời theo quỹ đạo hình bầu dục, mà mặt trời không phải là tâm điểm của hình bầu dục đó, mà chỉ là một tiêu điểm trong hình bầu dục thôi. Như vậy, khi trái đất quay trên quỹ đạo, sẽ có lúc nó gần mặt trời hơn, có lúc cách xa hơn.

Mùa hạ, khi trái đất ở xa mặt trời nhất, sức hút của mặt trời đối với nó là yếu nhất, do đó trái đất quay chậm nhất, và thời gian của mùa hè dài nhất trong một năm.

Ngược lại, mùa đông, khi trái đất ở gần mặt trời nhất, sức hút của mặt trời tác động lên nó mạnh nhất, do đó trái đất quay nhanh hơn lúc nào hết, và đó là mùa ngắn nhất trong năm. Tương tự như vậy có thể xét cho mùa xuân và mùa thu, là hai mùa trung gian.

Theo GS.TS Nguyễn Lân Dũng - Nông Nghiệp

ĐIỀU TRỊ BỆNH CỘT SỐNG - THẦN KINH THEO PHƯƠNG PHÁP DIỆN CHẨN NHẬN TẶNG VÀ MUA QUẦN ÁO CŨ Gọi cho chúng tôi 0902233317

Thiên tài khác người thường thế nào?

Tiến sĩ khoa học sinh học, Giáo sư Sergey Savelyev là một chuyên gia về đặc điểm cá nhân của não bộ. Trong suốt cuộc đời mình, ông đã nghiên cứu các thiên tài, cố gắng để hiểu thiên tài được sinh ra như thế nào và tài năng xuất phát từ đâu. Trưởng Phòng thí nghiệm thần kinh của Viện hình thái học con người, thuộc Viện hàn lâm khoa học y khoa Nga, Giáo sư Sergey Savelyev chia sẻ các quan sát của mình với các nhà báo.

"Bộ não của những người khác nhau là rất khác nhau. Thậm chí nếu bạn không nói về các thiên tài mà chỉ lấy ví dụ những người bình thường. Ở những người khác nhau, nhiều cấu trúc được tìm thấy trong vỏ não, tức các cấu trúc lớn giúp chúng ta tư duy, không hề giống nhau", Giáo sư Sergey cho hay.

Sự thông minh phụ thuộc vào trạng thái của chất xám, nhà khoa học cho biết. Ông nghiên cứu cơ cấu tổ chức bộ não của vài chục người xuất chúng. Trong số đó có người đoạt giải Nobel, có nhà thơ, nghệ sĩ và nhạc sĩ. Thông thường, đối với những người tài năng, khu vực của não chịu trách nhiệm thính giác, thị giác, hoặc các chức năng khác không giống như ở người thường:

"Sự thay đổi cấu trúc cá nhân của não là gì. Đây là số lượng tế bào thần kinh được tham gia vào việc này hay việc khác. Trong vỏ não một người trung bình có khoảng 11 tỷ tế bào thần kinh. Ví dụ, thị giác được dành khoảng 3 tỷ tế bào. Nhưng có người không phải ba tỷ mà là 9 tỷ tế bào được dành cho thị giác", Giáo sư Sergey nhận định.

Thiên tài là do bẩm sinh chứ không phải do đào tạo hay luyện tập.

Các tế bào thần kinh càng nhiều thì mối liên hệ giữa chúng càng lớn và người đó càng thành công hơn trong những lĩnh vực cụ thể. Họa sĩ lớn có thể có trường thị giác lớn hơn nên họ nhìn thấy những gì mà người thường không nhận thấy.

Theo Giáo sư Sergey, "những người tài năng có những cấu trúc tương tự liên quan đến tầm nhìn. Và họ không chỉ có một cấu trúc duy nhất, mà có hàng chục cấu trúc như vậy. Khả năng tương tự ở người thường là rất thấp. Vì vậy, chỉ có rất ít thiên tài".

Tổ chức độc đáo riêng của não bộ chỉ phụ thuộc vào di truyền. Không thể đào tạo, giáo dục để biến người bình thường thành thiên tài, nếu như não bộ của anh ta không có các cấu trúc phát triển.

Một điều nữa là bộ não của thiên tài nặng gấp rưỡi người thường. Như vậy, thoạt đầu con người đã không giống nhau. "Con người khác nhau hơn một con gấu trúc so với một con chó, hoặc một con cáo so với con sói. Cho nên không có gì đáng ngạc nhiên khi chúng ta không thể thỏa thuận với nhau", Giáo sư Sergey nhận định.

Thiên tài là khả năng tạo ra cái mới trước đó chưa tồn tại trong tự nhiên. Nhưng thông thường, khi sinh thời thiên tài thường không được thừa nhận. Giáo sư Savelyev nói rằng một vài thập kỷ tới, công nghệ sẽ khiến cho tình hình thay đổi.

Ông cũng cho rằng: "Chúng ta cần phải tăng độ phân giải của máy quét y tế hiện đại lên khoảng 5-10 lần. Điều đó sẽ là đủ để phát hiện một số khả năng thiên bẩm của con người. Hơn nữa, phát hiện trong giai đoạn khi người đó đang sống".

Máy quét y tế hiện chưa thể làm được điều đó. Trên màn hình của thiết bị này, chất xám bộ não con người bình thường và não nhà soạn nhạc nổi tiếng có hình ảnh như nhau. Chỉ những vết chấn thương mới nhìn rõ.

ĐIỀU TRỊ BỆNH CỘT SỐNG - THẦN KINH THEO PHƯƠNG PHÁP DIỆN CHẨN NHẬN TẶNG VÀ MUA QUẦN ÁO CŨ Gọi cho chúng tôi 0902233317

Tại sao con người phải ngủ?

Ảnh minh họa: justrec.com.

"Tại sao chúng ta ngủ" là câu hỏi làm bối rối các nhà khoa học trong nhiều thế kỷ, và câu trả lời là "không ai thực sự biết chắc chắn".Một số nhà khoa học tin rằng giấc ngủ giúp cơ thể con người hồi phục sau một ngày hoạt động, nhưng trong thực thế lượng năng lượng tiết kiệm sau tám giờ ngủ hàng ngày là rất nhỏ - khoảng 50 kcal, tương đương với một lượng năng lượng trong một miếng bánh mỳ nướng.

Điều gì sẽ xảy ra nếu con người không ngủ

Cách tốt nhất để hiểu vai trò của giấc ngủ là nhìn vào những gì sẽ xảy ra nếu chúng ta không ngủ.Thiếu ngủ có ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng hoạt động của não bộ. Nếu bạn từng thức đêm trong thời gian dài thì tính cách bạn sẽ trở nên cộc cằn, hay than vãn, khó chịu và hay quên.Chỉ sau một đêm không ngủ, mức độ tập trung của bạn sẽ trở nên khó khăn hơn, thời gian tập trung cũng rút ngắn đáng kể.

Trong những tình huống thực tế, hậu quả nghiêm trọng từ việc thiếu ngủ của nhân viên được cho là yếu tố góp phần gây nên một số thảm họa quốc tế nhưExxon Valdez, Chernobyl, Three Mile Island vàChallenge,nổ tàu con thoi.

Mất ngủ không chỉ có tác động đến chức năng nhận thức, mà còn tác động đến sức khỏe tinh thần và thể chất con người. Nó có thể gây ra các các rối loạn như khó thở, căng thẳng và bệnh huyết áp cao, đồng thời mất ngủ làm tăng nguy cơ béo phì vì các hoocmon và enzim kiểm soát sự thèm ăn và tăng cân tạo ra trong lúc ngủ.

Điều gì xảy ra khi chúng ta ngủ

Giấc ngủ xảy ra trong từng chu kỳ từ 90 đến 110 phút và được chia thành hai giai đoạn là giai đoạn ngủ non-REM (giai đoạn đầu của giấc ngủ) và giai đoạn ngủ REM (giai đoạn sau của giấc ngủ).

Giấc ngủ non-REM được chia làm 4 giai đoạn nhỏ. Ở giai đoạn một (ngủ lơ mơ) chính là giai đoạn đầu tiên của giấc ngủ, nó kéo dài khoảng 5-10 phút, con người sẽ ở trạng thái nửa tỉnh nửa mê, hoạt động cơ bắp sẽ chậm lại và co giật nhẹ có thể xảy ra, chúng ta dễ dàng bị đánh thức ở giai đoạn này.

Giai đoạn hai (ngủ nhẹ), mắt con người ngưng chuyển động, nhịp thở và nhịp tim bắt đầu chậm lại.

Giai đoạn ba và bốn còn gọi là giấc ngủ sâu. Trong đó, ở giai đoạn ba, bộ não hoạt động với sóng delta một loại sóng có biên độ lớn và tần số thấp, nhịp thở và nhịp tim đang ở mức thấp nhất.Giai đoạn bốn được đặc trưng bởi hơi thở nhịp nhàng và hoạt động cơ bắp có giới hạn.Nếu bị đánh thức lúc này, chúng ta sẽ không điều chỉnh được cơ thể ngay lập tức mà thường cảm thấy chệnh choạng và mất phương hướng trong vài phút sau khi thức dậy.Những biểu hiện như ác mộng, mộng du, một số trẻ em thường đái dầm xảy ra ở giai đoạn này.

Sau khi bước vào giấc ngủ khoảng 70 đến 90 phút, con người rơi vào trạng thái giấc ngủ REM. Thông thường, mỗi người có khoảng từ 3 đến 5 giai đoạn ngủ REM mỗi đêm. Đây là thời kỳ xảy ra hầu hết các giấc mơ, vào lúc này mắt cử động, nhịp thở và huyết áp tăng.

Vậy ngủ bao nhiêu là cần thiết?

Không có con số cụ thể về thời gian ngủ hàng ngày áp dụng cho tất cả mọi người. Kết quả hồ sơ nghiên cứu về giấc ngủ cho biết, con người thường ngủ từ 5 đến 11 giờ một ngày và trung bình là 7,75 giờ. Jim Horne, từ Trung tâm Nghiên cứu giấc ngủ của Đại học Loughborough nói: "Lượng thời gian ngủ cần thiết của một người là thời gian để người đó không cảm thấy buồn ngủ vào ban ngày khi làm việc nữa".

Ngay cả động vật cũng cần được đáp ứng nhu cầu về thời gian ngủ trung bình một ngày, loài hổ tương ứng là 15,8 giờ; loài mèo 12,1 giờ; tinh tinh 9,7 giờ; loài cừu 3,8 giờ, loài voi châu Phi 3,3 giờ, loài hươu 1,9 giờ.

Kỷ lục thế giới hiện tại với 11 ngày không ngủ thuộc về Randy Gardner năm 1965.Sau 4 ngày đầu tiên ông bắt đầu bị ảo giác, tiếp theo đó ông bị ảo tưởng mà ông nghĩ rằng ông là một cầu thủ bóng đá nổi tiếng.Điều gây ngạc nhiên là Randy đã trải qua khá tốt và hoạt động bình thường ở những ngày cuối cùng của cuộc thi.

ĐIỀU TRỊ BỆNH CỘT SỐNG - THẦN KINH THEO PHƯƠNG PHÁP DIỆN CHẨN

NHẬN TẶNG VÀ MUA QUẦN ÁO CŨ

Gọi cho chúng tôi 0902233317

Tại sao mèo kêu như tiếng trẻ khóc?

GS.TSKH Đặng Huy Huỳnh, Chủ tịch Hội Động vật học Việt Nam cho biết: Điều này là hoàn toàn bình thường. Tiếng kêu của mèo cũng thể hiện cảm xúc của chúng. Khi đói mà nhìn thấy thức ăn, tiếng kêu của chúng đầy háo hức; khi được vuốt ve, tiếng kêu của chúng rất nhỏ nhẹ, hiền lành. Tuy nhiên, khi cô đơn, khi đòi hỏi sự quan tâm, để ý, tiếng kêu của chúng nghe rất thảm thiết (giống với tiếng trẻ con kêu chẳng hạn).

Lý do tiếng kêu của mèo giống tiếng thóc của trẻ con hay phát ra về đêm cũng dễ hiểu, vì khi đêm xuống, giữa không gian yên tĩnh, sự cô đơn sẽ tăng lên vì thế chúng phát ra tiếng kêu để tìm kiếm sự chia sẻ, sự quan tâm của con người hoặc của đồng loại.

ĐIỀU TRỊ BỆNH CỘT SỐNG - THẦN KINH THEO PHƯƠNG PHÁP DIỆN CHẨN

NHẬN TẶNG VÀ MUA QUẦN ÁO CŨ

Gọi cho chúng tôi 0902233317

Tại sao chỉ con người và voi biết khóc?

Mắt của tất cả các loài động vật có vú đều có tuyến lệ tiết ra nước mắt để bôi trơn giác mạc, làm ướt và trôi đi các bụi bẩn bay vào mắt. Tuy nhiên, chỉ có con người và voi là có thể khóc với nước mắt đầm đìa.

Nhưng dường như chỉ có duy nhất ở con người thì khóc mới là biểu hiện sinh sộng cho trạng thái tâm lý (do buồn, đau khổ, mất mát hoặc do hạnh phúc, vỡ òa trong sung sướng...).

Các nhà khoa học cho biết, voi cũng rơi nước mắt nhưng chúng ta chưa rõ trạng thái cảm giác và tâm trí của chúng khi "đổ lệ". Có thể chúng ta gọi là "khóc" vì voi có... khuôn mặt buồn.

Theo cuốn sách "Tại sao con người thích khóc" của Michael Trimble-bác sĩ chuyên về thần kinh học, khóc phát triển cùng với sự phát triển trí tuệ của con người. Con người khóc khi nhận ra bi, hài kịch của cuộc sống.

Ngoài ra, Trimble còn tiết lộ, khóc là hành động có ích cho sức khỏe con người bởi nó khiến hệ thần kinh phóng thích nhiều nội tiết tố có tác dụng giảm đau, an thần.

ĐIỀU TRỊ BỆNH CỘT SỐNG - THẦN KINH THEO PHƯƠNG PHÁP DIỆN CHẨN

NHẬN TẶNG VÀ MUA QUẦN ÁO CŨ

Gọi cho chúng tôi 0902233317