Thứ Năm, 13 tháng 8, 2015

Nín thở dưới nước và nín thở trên cạn có gì khác nhau?

Thở là kỹ năng cực kỳ quan trọng. Biết cách thở, người không biết bơi, có khả năng sống sót tới 70-80% khi bị rơi xuống nước.

Sự khác nhau của thở trên cạn và thở khi bơi chỉ đơn giản là, trên cạn người ta hít vào, thở ra bằng mũi, còn khi bơi, người ta vẫn thở ra từ từ bằng mũi, nhưng rồi phải nhô đầu cao để há to miệng để hít vào.

Đơn giản là há to miệng hít vào thật sâu rồi ngậm miệng và thở ra từ từ bằng mũi. Khi hết hơi lại há to miệng hít vào rồi lại ngậm miệng để thở ra từ từ bằng mũi.

Nếu vẫn quen hít vào bằng mũi, trước khi hít vào, hãy lấy hai ngón tay bịt chặt mũi lại để chỉ có thể hít vào bằng miệng. Sau khi hít vào xong, thì việc ngậm miệng và thở ra bằng mũi không có gì khó khăn nữa.
Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Cứ tập như vậy nhiều lần tạo để kiểm soát nó và áp dụng khi bị rơi xuống nước, anh Magician David Blaine đến từ Chicago – Mỹ đã được ghi danh kỷ lục Guiness là người có thể nín thở lâu nhất dưới nước với tổng số thời gian mà anh có thể nín thở lên tới 17 phút 4 giây.

Không có ai nín thở được lâu bằng anh này. Con người vượt qua điều mà các tính toán cho là giới hạn của họ.

Phổi và ý chí của Tanya Streeter đã giúp cô phá kỷ lục thế giới trong lĩnh vực lặn tự do - môn thể thao buộc các vận động viên phải so tài lặn sâu dưới mặt nước và chỉ được hít một hơi.

Trong năm 2002, Tanya đã lặn xuống độ sâu 160m, tương đương với toà nhà 50 tầng, mà chỉ cần hít một hơi duy nhất trước khi lao xuống nước. Và Tanya, một cư dân bản địa ở quần đảo Cayman, đã lập kỷ lục mới, khiến cho thế giới sửng sốt trước tài nín thở của cô: 6 phút 16 giây.

Chỉ thiếu 5 giây nữa là cô có thể trở thành người phụ nữ nín thở lâu nhất thế giới.

Nghiên cứu hiện tượng chịu đựng tốt tình trạng thiếu oxy này, GS Ed Coyle thuộc ĐH Texas khám phá ra Tanya có thể tích phổi lớn gần gấp hai lần so với những phụ nữ có cùng kích thước. Ông cũng tập trung vào mức oxy trong máu của Tanya khi cô nín thở.

Trong phòng phẫu thuật, các bác sĩ coi mức bão hoà oxy trong máu (dưới 70%) là điểm mà tại đó não và tim có thể bị tổn thương do thiếu oxy. Đối với Tanya, mức oxy bão hoà ở dưới 50%.

Nếu bịt chặt mũi và miệng thì nín thở trên cạn cũng chẳng khác gì nín thở dưới nước, tuy nhiên về mặt tâm lý thì nín thở dưới nước khó khăn hơn do đối diện với nguy cơ chết đuối! 

Thứ Tư, 5 tháng 8, 2015

Mặt trời "khủng" cỡ nào?

Mặt trời là thiên thể lớn nhất và có khối lượng "khủng" nhất trong Thái Dương hệ, nhưng chỉ là một ngôi sao kích cỡ trung bình trong hàng trăm tỉ ngôi sao thuộc dải Ngân hà của chúng ta.

Mặt trời gần như là một khối cầu hoàn hảo. Đường kính xích đạo và đường kính ở cực của nó chỉ chênh nhau 10km. Bán kính trung bình của Mặt trời là 696.000km, trong khi bán kính trung bình của Trái đất chỉ đạt 6.376km. Điều này đồng nghĩa, chúng ta có thể xếp 109 Trái đất nằm vắt ngang qua bề mặt Mặt trời.
Tổng khối lượng của Mặt trời đạt 1,989 x 1030kg, gấp khoảng 333.000 lần khối lượng của Trái đất. Xét về kích cỡ, nếu Mặt trời tương đương một quả bóng rổ thì Trái đất lúc ấy sẽ chỉ bé bằng một đầu que diêm. Theo các chuyên gia, với tổng thể tích của Mặt trời là 1,4x1027m3, chúng ta có thể xếp vừa vặn hơn 1 triệu Trái đất vào bên trong ngôi sao này.
Mặt trời "khủng" cỡ nào? - 1
Xét về kích cỡ, nếu Mặt trời tương đương một quả bóng rổ thì Trái đất lúc ấy sẽ chỉ bé bằng một đầu que diêm. Ảnh: IFLScience
Nằm cách Trái đất 149.600km, Mặt trời cấu thành từ plasma nóng chảy đan xen với các trường điện từ, với nhiệt độ bề mặt lên tới 5.5050C.
Mặc dù nằm ở trung tâm và là thiên thể lớn nhất bên trong Thái Dương hệ, nhưng Mặt trời chỉ là một ngôi sao kích cỡ trung bình trong hàng trăm tỉ ngôi sao thuộc dải Ngân hà. Chẳng hạn như, Betelgeuse, một ngôi sao đỏ khổng lồ, có kích thước lớn gấp 700 lần và cũng sáng chói hơn 14.000 lần so với Mặt trời.
Mặt trời được phân loại là sao lùn loại G, hay chính xác hơn là sao lùn vàng. Trong thực tế, Mặt trời, cũng giống như các ngôi sao loại G khác, màu trắng nhưng trông như màu vàng qua bầu khí quyển của Trái đất.
Các ngôi sao thường trở nên to lớn hơn khi chúng già đi. Các nhà khoa học dự đoán, trong khoảng 5 tỉ năm nữa, Mặt trời sẽ bắt đầu sử dụng hết khí hyđro ở trung tâm của nó và sẽ phình nở thành một ngôi sao đỏ khổng lồ.


Chủ Nhật, 2 tháng 8, 2015

Đang ngồi trong xe, bị sét đánh có nguy hiểm không?

Trao đổi với PV, PGS.TS Nguyễn Trường Luyện - Viện Vật lý kỹ thuật cho hay, xe ô tô thường được chế tạo bằng kim loại theo nguyên lý giống như một cái lồng Faraday. Ứng dụng của nó là để bảo vệ thiết bị, vật dụng hoặc con người dưới tác dụng của điện trường. Khi một vật nằm bên trong lồng, điện trường bên ngoài sẽ không thể tác dụng vào nó.
Thân xe ôtô được xem như là lồng Faraday bảo vệ tia lửa điện, sét đánh. Người đang ngồi trong xe bị sét đánh sẽ không bị ảnh hưởng. Khi bị sét đánh, dòng điện sẽ truyền xung quanh xe cho tới mặt đất, chứ không thể xâm nhập vào phía trong xe.
Tuy nhiên, để bảo đảm an toàn tuyệt đối cho người và thiết bị thì khi trời mưa sấm chớp, nên dừng và táp vào lề đường, tắt máy chờ mưa tạnh, hết sấm chớp hãy đi.
Người ngồi trong xe nên chắp tay vào nhau, không nên chạm vào kim loại, thành xe, cửa xe, tay nắm hay thò người ra ngoài... bởi nguồn điện sấm chớp đang bao trùm quanh xe.
Đi xe ngoài trời mưa dông cần cẩn thận Ảnh minh họa.
Đi xe ngoài trời mưa dông cần cẩn thận Ảnh minh họa.
PGS.TS Nguyễn Trường Luyện cũng cho rằng, xe ô tô đi trong thành phố nguy cơ sét đánh không cao vì xung quanh những nhà cao tầng thường có các cột thu lôi. 
Nhưng các vụ sét đánh chết người nguyên nhân chủ yếu là do nạn nhân đang đi ở khu vực cánh đồng (khi đó, người là vị trí cao nhất) hoặc do người đi đường lưu thông gần đến nơi có các đường dây điện, dây cáp… Ô tô đi ở những khu vực này khi mưa giông cũng rất nguy hiểm.
Sét là hiện tượng ngẫu nhiên cho nên không có vị trí an toàn tuyệt đối. Bởi vậy nên tìm nơi an toàn hơn có thể làm giảm đáng kể khả năng bị sét đánh. Vào mùa mưa bão, bạn nên thường nghe dự báo thời tiết để sắp xếp thời gian, tránh ra đường vào thời điểm theo dự báo là có mưa dông, sấm chớp. Nếu như đang ở nhà, thấy ngoài trời đang đổ mưa dông, bạn nên không ra ngoài đường khi không thực sự quá cần thiết.
Theo các nhà khoa học, các loại máy công cụ nặng như cần cẩu, xe lu, máy xúc, máy đầm... được xem là an toàn khi có sấm chớp, song người lái nên ra khỏi xe và trú vào nơi an toàn. Không nên vận hành máy cắt cỏ, máy gặt đập hoặc các loại xe dùng trên sân golf… Nếu để máy nổ thì sấm sét sẽ đánh trực diện, gây cháy nổ, đặc biệt là hệ thống điện.
Để đảm bảo tính mạng, khi trời đang mưa dông mà bạn không kịp chạy tuyệt đối không dùng cây cối làm chỗ trú mưa, tránh các khu vực cao hơn xung quanh, tránh xa các vật dụng kim loại như xe đạp, máy, hàng rào sắt... đồng thời, khẩn trương tìm chỗ khô ráo. Người ở vị trí càng thấp càng tốt, tay ôm cổ, nhón chân, không được nằm xuống đất, không được đứng thành nhóm đông.
Nếu như bạn cảm thấy tóc bị dựng lên thì điều đó có nghĩa là có thể bị sét đánh bất cứ lúc nào. Lập tức cúi ngồi xuống và lấy tay che tai, không nằm xuống đất hay đặt tay lên đất.


Sét giết người như thế nào?

Sét giết người như thế nào?
Theo National Geographic, sét là hiện tượng phóng điện trong khí quyến giữa các đám mây và đất hay giữa các đám mây mang điện tích trái dấu. Khi phóng điện, tia sét có thể di chuyển với tốc độ 36.000 km/h và ảnh hưởng trong vòng 8 km với nhiệt độ 27.7000 C.
Sét không chỉ được tạo ra trong những cơn bão, mà nó còn xuất hiện trong những vụ phun trào núi lửa, những trận cháy rừng dữ dội, bão tuyết, nổ hạt nhân.
Hiện tượng tự nhiên này có thể giết người hoặc gây ngừng tim. Người bị sét đánh bị bỏng nặng, tổn thương não vĩnh viễn, mất trí nhớ hoặc thay đổi tính cách. 
Theo thống kê ở Mỹ, khoảng 10% nạn nhân bị sét đánh tử vong, 70% bị ảnh hưởng nghiêm trọng và lâu dài. Trong khi đó, chỉ có 400 người sống sót do sét đánh mỗi năm.
Sét có thể gây thương tích bằng những cách thức sau:
- Đánh trực tiếp vào nạn nhân từ trên đám mây xuống.
-  Lan truyền và gây điện áp cho mặt đất, khi bạn tiếp xúc với mặt đất, điện áp của cơ thể và điện áp của mặt đất khác nhau khiến bạn bị ảnh hưởng.
-  Khi nạn nhân đứng cạnh vật bị sét đánh.
-  Lan truyền qua một vài vật như hàng rào, điện thoại, tivi, ổ cắm.
Cách phòng tránh sét
-  Cần tạm dừng các hoạt động ngoài trời như chèo thuyền, câu cá, đi xe đạp, chạy bộ, chơi golf, đặc biệt là bơi lội vì nước là một chất dẫn điện rất tốt.
-  Tắt hết tất cả các thiết bị điện tử như điện thoại, tivi, dây sạc, tránh xa cửa sổ và cửa ra vào.
-  Theo Webmd, nếu bạn cảm thấy tóc dựng lên, có nghĩa là các điện tích dương đang tăng lên trong cơ thể, bạn có thể bị sét đánh bất cứ lúc nào. Khi đó, bạn cần nhanh chóng cúi ngồi xuống và lấy tay che tai, không nằm xuống đất hay đặt tay lên đất.
-  Ôtô, xe buýt là nơi trú mưa và tránh sét khá an toàn.
-  Sử dụng quy tắc 30 - 30: Khi nhìn thấy sét, bạn nên đếm thời gian cho đến khi nghe thấy tiếng sấm. Nếu thời gian là 30 giây hoặc ít hơn, cơn bão đang cách bạn khoảng 10 km. 
Điều đó là rất nguy hiểm, bạn cần tìm nơi trú ẩn ngay lập tức. Sét có thể đánh ngay cả khi trời dừng mưa, thậm chí là có nắng. Bạn nên chờ ít nhất 30 phút sau tiếng sét cuối cùng để rời khỏi nơi trú ẩn.

Mẹo trị hôi nách cực hiệu quả từ kem đánh răng

Lí do khiến nước biển mặn là do chúng chứa lượng muối rất lớn. Tính trung bình, các đại dương trên Trái đất chứa khoảng 3,5% thành phần là muối (natri clorua), tức là tương đương tổng cộng khoảng 50 triệu tỉ tấn muối. Nếu bạn rải toàn bộ số muối này lên đất liền, chúng đủ để tạo ra một lớp dày khoảng 152 mét.
Bằng cách nào số muối khổng lồ này xâm nhập được vào các đại dương? Theo nghiên cứu, một phần muối có nguồn gốc từ đá và các trầm tích dưới đáy biển. Số muối khác lại thoát ra từ các miệng phun núi lửa nằm ẩn sâu dưới những lớp sóng. Tuy nhiên, phần lớn lượng muối trong các đại dương lại bắt nguồn từ đất liền bao quanh chúng ta.
Nước mưa hòa tan các khoáng chất và muối từ đá và đất khô, rồi cuốn trôi chúng ra sông. Tuy nhiên, lượng muối tích tụ trong các sông vẫn rất nhỏ, không đầy 1/200 lượng natri clorua tồn tại trong nước biển. Dẫy vậy, lượng muối nhất định này vẫn tích tụ ở đó và cuối cùng cũng tới được các đại dương khi nước sông đổ về qua các cửa biển.
Điều quan trọng là, muối sau đó được cô đặc hơn trong các đại dương, do sức nóng mặt trời khiến nước trên bề mặt của chúng bốc hơi, để lại muối phía sau. Trên khắp toàn cầu, 4 tỉ tấn muối từ các dòng sông đã thâm nhập vào các đại dương mỗi năm. 
Vì vậy, các đại dương của chúng ta chắc chắn trở nên mặn hơn và mặn hơn nhiều so với thuở sơ khai. Tuy nhiên, lượng muối tăng thêm mỗi năm từ các dòng sông hiện nhìn chung cân bằng với lượng muối tích tụ trở lại dưới đáy biển.
Độ mặn của nước biển cũng không như nhau trên khắp Trái đất. Ở các vùng cực, nước biển không mặn bằng những nơi khác vì chúng đã được băng tan hòa loãng. Trong khi đó, ở các vùng nhiệt đới quanh xích đạo, lượng nhiệt nóng tăng thêm khiến lượng nước bốc hơi lớn hơn lượng nước mưa trút xuống, làm nước biển mặn hơn.
Hiện ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy, sự khác biệt về độ mặn của nước biển trên khắp toàn cầu đang gia tăng. Chẳng hạn như, khi nhiệt độ nước biển tăng lên, một phần Đại Tây Dương tăng tốc bốc hơi nước và do đó tăng độ mặn của nước biển. 
Hiện tượng này trông có vẻ không quan trọng, nhưng càng có nhiều muối trong các đại dương, nước biển càng mặn và càng làm chậm lại quá trình hải lưu, ảnh hưởng tới sự lưu thông của các chất dinh dưỡng thiết yếu trong đại dương.


Thứ Bảy, 1 tháng 8, 2015

Giông lốc hình thành như thế nào

Giông lốc hình thành do hiện tượng đối lưu rất mạnh trong không khí gây ra, có thể đi kèm sấm chớp hoặc lốc xoáy, mưa đá, với gió giật từ 92 km/h trở lên.

carroltonstorm4-3224-1434343464.jpg
Siêu giông làm gãy đôi thân cây, đổ xuống xe ôtô ở Carrollton, bang Illinois hôm 13/6. Ảnh: Fox2
Theo NSSL, văn phòng nghiên cứu giông lốc thuộc Cơ quan Hải dương và Khí quyển Quốc gia Mỹ (NOAA), giông là hiện tượng mưa to kèm sấm chớp, do đối lưu rất mạnh trong khí quyển gây ra.
Đối lưu hình thành khi mặt đất nóng lên do hấp thu nhiều bức xạ Mặt Trời làm các luồng không khí nóng ẩm bốc lên cao, giao với luồng không khí có nhiệt độ thấp hơn tràn xuống phía dưới.
Một cơn giông trải qua ba giai đoạn là khởi phát, chín muồi và suy tàn. Ở giai đoạn khởi phát, hiện tượng đối lưu tạo nên những đám mây tích, trông như những cột tháp cuộn lên trên, có thể không mưa và đi kèm sét. 
Ở giai đoạn chín muồi, mây tích tiếp tục phát triển, xuất hiện cột tháp đẩy không khí xuống dưới, mưa bắt đầu rơi. Giai đoạn này có thể xuất hiện mưa đá, mưa rào, thường có sấm sét, gió mạnh và lốc xoáy. Cuối cùng, ở giai đoạn suy tàn, hơi nước trong các cụm mây vơi dần, mưa nhẹ hạt hơn, nhưng vẫn có thể có sét.
Untitled-4183-1434343464.png
Các giai đoạn hình thành cơn giông. Đồ họa: NSSL
Một cơn "siêu giông" là khi nó xảy ra đi kèm mưa đá, hoặc gió giật với vận tốc 92 km/h hay lốc xoáy. Trên thế giới, ước tính có khoảng 16 triệu cơn giông lốc mỗi năm. Lúc nào cũng có khoảng 2.000 cơn giông đang hình thành.
Có khoảng 100.000 cơn giông xảy ra mỗi năm ở Mỹ, 10% trong số đó là siêu giông. Giông thường xảy ra vào các tháng mùa xuân và mùa hè, vào chiều tối, tuy nhiên, chúng cũng có thể xảy ra quanh năm, vào bất cứ thời gian nào.
Ở Mỹ, giông lốc và mưa rào xuất hiện tại nhiều địa phương từ đầu tháng 6. Theo USA Today, nhiếp ảnh gia Kelly Delay chụp lại cơn siêu giông xuất hiện ở Simla, bang Colorado hôm 4/6, với hai cơn lốc xoáy cuốn vào nhau. 
AP cho biết có ít nhất 8 cơn lốc xoáy đi qua Colorado hôm đó, phá hủy và làm hư hỏng nhiều căn nhà. Còn tại bang Missouri và Illinois, một cơn siêu giông quét qua hôm 13/6 với sức gió gần 180 km/h, cuốn đổ nhiều cây cối, nhà cửa.
la-la-na-supercell-tornados-si-8884-4769
Hai cơn lốc xoáy cuốn vào nhau ở Simla hồi đầu tháng 6. Ảnh: USA Today
Ở Hà Nội, cuối tuần qua cũng xuất hiện siêu giông hiếm gặp, với sức gió tương đương bão, một số nơi xuất hiện cả lốc xoáy. Phó tổng giám đốc Trung tâm khí tượng thủy văn quốc gia Lê Thanh Hải đánh giá, hiện tượng này ít có khả năng lặp lại trong thời gian tới. Ông cho biết thêm, siêu giông thường xảy ra ở vùng đô thị, vì nhà cửa bê tông nhiều, hấp thụ nhiều năng lượng mặt trời, tạo ra nhiều đối lưu mạnh.


Lý giải hiện tượng cầu vồng lửa tuyệt đẹp trên bầu trời

Cầu vồng lửa là một hiện tượng thiên nhiên tuyệt đẹp trên bầu trời, thường xuất hiện vào mùa hè và chỉ có ở giữa một vài vĩ độ nhất định.

“Cầu vồng lửa” thực chất là quang học, cho thấy khả năng biến hóa kỳ diệu của ánh sáng mặt trời. Theo đó, các tinh thể băng hình đĩa trong các đám mây mỏng sẽ hấp thụ một vài màu sắc của ánh sáng mặt trời, để lại một vài màu sắc đặc biệt trên bầu trời.
Tên khoa học của hiện tượng này là vầng quang circumhorizontal - một vầng ánh sáng được hình thành những tinh thể băng hình đĩa lục giác được được thành ở những đám mây cuộn trên cao. 
Mỗi lần xuất hiện, vầng sáng này có thể có diện tích rất lớn, song song với đường chân trời. Sự khúc xạ của ánh sáng Mặt Trời, đôi khi là Mặt Trăng, qua các tinh thể băng đá lơ lửng trong không khí là nguyên nhân chính dẫn tới hiện tượng thiên nhiên kỳ thú này.
Khúc xạ ánh sáng Mặt Trời hoặc Mặt Trăng là yếu tố chính tạo nên hiện tượng tuyệt đẹp nàyKhúc xạ ánh sáng Mặt Trời hoặc Mặt Trăng là yếu tố chính tạo nên hiện tượng tuyệt đẹp này
Mặt Trời khi đó phải ở vị trí rất cao, khoảng 58 độ so với đường chân trời hoặc cao hơn. Khi mặt trời lên tới thiên đỉnh, các tinh thể băng được phản chiếu ánh sáng mặt trời, tùy thuộc vào mức độ bị bẻ cong của ánh sáng, các tinh thể này sẽ mang từng màu sắc khác nhau, giống như trên một lăng kính.
Màu chủ đạo của cầu vồng lửa là màu đỏ rực, thường xuất hiện ở Bắc Mỹ vào mùa hè. Trong khi đó, các khu vực như Bắc Âu gần như không bao giờ có cơ hội chứng kiến hiện tượng độc đáo này bởi nhiều lý do. Cầu vồng lửa không thể nhìn thấy được tại những vị trí 55 độ Bắc hoặc 55 độ Nam.
Một năm, chúng chỉ xuất hiện một vài lần. Ví dụ, ở London, Anh, mặt trời chỉ đạt được độ cao thích hợp để tạo thành cầu vồng lửa trong vòng 140 giờ đồng hồ ở thời điểm giữa tháng năm và cuối tháng sáu. 
Trong khi ở Los Angeles, mặt trời đạt độ cao lớn hơn 58 độ trong vòng 670 giờ đồng hồ, thời điểm cuối tháng Ba và cuối tháng Chín.